دوازدهمین جلسه کارگروه ارتقا ایمنی و سلامت کار انجمن مدیران صنایع خراسان رضوی روز ۲۳ مهرماه 1404 با محوریت بررسی پدیده باج‌گیری عاطفی در محیط کار و همچنین موضوعات مرتبط با سلامت فصلی برگزار شد.

در ابتدای جلسه، آقای طالب‌الحق با ارائه‌ای جامع، مفهوم باج‌گیری عاطفی را به‌عنوان یک تهدید پنهان اما جدی برای سلامت سازمانی تشریح کردند. باج‌گیری عاطفی نوعی سوءاستفاده روانی است که در آن فرد با بهره‌گیری از احساساتی مانند گناه، ترس، شرم یا وظیفه‌پذیری، دیگران را وادار به انجام خواسته‌های خود می‌کند. این پدیده نه‌تنها در روابط خانوادگی بلکه در محیط‌های کاری نیز شایع است و می‌تواند بر سلامت روان کارکنان، اعتماد سازمانی و بهره‌وری تأثیر منفی بگذارد.

از مهم‌ترین نشانه‌های باج‌گیری عاطفی در محیط کار می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

• تهدید به استعفا یا ترک سازمان در صورت برآورده نشدن خواسته‌ها

• استفاده از احساس گناه برای دریافت امتیاز یا مزایا (“تو همیشه کمکم می‌کنی، حالا هم باید این کار رو انجام بدی”)

• قربانی‌نمایی برای جلب ترحم و اجبار دیگران به همکاری

• تحسین مشروط و وابسته به انجام خواسته‌ها

• قهر و بی‌توجهی به‌عنوان ابزار فشار روانی

اعضا در ادامه، پیامدهای این رفتار را برای سازمان مورد بحث قرار دادند؛ از جمله کاهش اعتماد میان همکاران، افزایش استرس و فرسودگی شغلی، تضعیف فرهنگ سازمانی سالم، و افت انگیزه و بهره‌وری.

در بخش راهکارها، بر ضرورت تعیین مرزهای روشن در تعاملات کاری، افزایش آگاهی روان‌شناختی از طریق آموزش‌های سازمانی، ایجاد کانال امن برای گزارش‌دهی محترمانه به منابع انسانی، و تقویت مهارت‌های ارتباطی جهت پاسخ قاطعانه و محترمانه تأکید شد. همچنین اعضا یادآور شدند که شناسایی و برخورد آگاهانه با این رفتارها، نقشی کلیدی در حفظ سلامت روان و فرهنگ سازمانی ایفا می‌کند.

در بخش پایانی جلسه، آقایان دکتر علیزاده و دکتر حقیقی نکات آموزشی و توصیه‌های لازم را پیرامون بیماری آنفلوآنزا، علائم و راه‌های پیشگیری و مقابله با آن ارائه کردند. این بخش با هدف افزایش آمادگی کارکنان در فصل سرما و کاهش شیوع بیماری‌های تنفسی در محیط‌های کاری برگزار شد.